Tο Ιράν φλέγεται : 12 ημέρες συγκρούσεων, σκληρή καταστολή και φόβοι γενικευμένης αποσταθεροποίησης

Οργισμένες συγκρούσεις συνεχίζονται για 12η ημέρα στο Ιράν, με τη χώρα να βρίσκεται σε παρατεταμένη αναταραχή και το καθεστώς να απαντά με ολοένα και σκληρότερη καταστολή. Διαδηλωτές και δυνάμεις ασφαλείας συγκρούονται καθημερινά σε μεγάλες πόλεις, ενώ οι αρχές κάνουν χρήση δακρυγόνων, πλαστικών σφαιρών αλλά και πραγματικών πυρών, σε μια προσπάθεια να ανακτήσουν τον έλεγχο.

Η αφορμή για την κλιμάκωση των κινητοποιήσεων ήταν το αιφνιδιαστικό κλείσιμο του ιστορικού παζαριού της Τεχεράνης στις 28 Δεκεμβρίου, γεγονός που λειτούργησε ως καταλύτης για τη συσσωρευμένη κοινωνική οργή. Έκτοτε, οι διαδηλώσεις έχουν εξαπλωθεί σε ολόκληρη τη χώρα, με βασικό αίτημα την οικονομική επιβίωση, καθώς το ιρανικό ριάλ καταρρέει και η ακρίβεια πλήττει ευθέως τα λαϊκά στρώματα.

Στην Τεχεράνη εκατοντάδες πολίτες βγήκαν και πάλι στους δρόμους, ενώ στη Μασχάντ σημειώθηκαν σοβαρά επεισόδια όταν όχημα έπεσε πάνω σε δυνάμεις ασφαλείας, προκαλώντας σκηνές πανικού. Οι αρχές κάνουν λόγο για «εχθρικές ενέργειες» και «υποκινούμενες ταραχές», την ώρα που οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων καταγγέλλουν δυσανάλογη χρήση βίας.

Η κυβέρνηση του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πολλαπλή κρίση: οικονομική ασφυξία λόγω κυρώσεων, κοινωνική δυσαρέσκεια και αυξημένη γεωπολιτική ένταση μετά τα πρόσφατα επεισόδια με το Ισραήλ και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο επικεφαλής της Δικαιοσύνης προειδοποίησε πως δεν θα υπάρξει «καμία ανοχή» για όσους συμμετέχουν στις κινητοποιήσεις, ενώ τα κρατικά μέσα ενημέρωσης κάνουν λόγο για «σχέδιο αποσταθεροποίησης».

Την ίδια στιγμή, η βία βαθαίνει. Σύμφωνα με ιρανικά πρακτορεία, αστυνομικός σκοτώθηκε δυτικά της Τεχεράνης ύστερα από επίθεση με μαχαίρι κατά τη διάρκεια επιχείρησης καταστολής, γεγονός που χρησιμοποιείται από τις αρχές ως επιχείρημα για περαιτέρω σκλήρυνση της στάσης τους.

Από το εξωτερικό, ο Ρεζά Παχλαβί, ηγετική φυσιογνωμία της εξόριστης αντιπολίτευσης, κάλεσε σε συνέχιση και κλιμάκωση των κινητοποιήσεων, χαρακτηρίζοντας «ιστορική» τη συμμετοχή των πολιτών. Σε νέα του παρέμβαση υποστήριξε ότι το καθεστώς φοβάται τη δυναμική των διαδηλώσεων και επιχειρεί να περιορίσει εκ νέου την πρόσβαση στο διαδίκτυο, ώστε να εμποδίσει τον συντονισμό των πολιτών.

Το Ιράν μοιάζει πλέον εγκλωβισμένο σε έναν φαύλο κύκλο κοινωνικής έντασης και κρατικής καταστολής, με το επόμενο διάστημα να θεωρείται κρίσιμο για την πορεία των κινητοποιήσεων και τη σταθερότητα της χώρας.